Enflasyon Döneminde Reel Kâr Nasıl Hesaplanır?

Nominal kâr, defterindeki TL rakamıdır: gelir eksi gider. Reel kâr ise bu rakamın satın alma gücü cinsinden karşılığıdır. Yüksek enflasyonda ikisi çok farklı şeyler söyler.

Bir örnek: geçen yıl 1.000.000 TL kâr ettin, bu yıl 1.500.000 TL. Nominal olarak %50 büyüme. Ama aynı dönemde fiyatlar iki katına çıktıysa, gerçekte daha az mal/hizmet alabiliyorsun demektir.

Reel kârı ölçmek için bir 'değer çıpası' seçersin. En yaygın üçü: gram altın (servet koruma ölçüsü), dolar (dış ticaret ve ithal maliyet ölçüsü) ve TÜFE (genel tüketici enflasyonu).

Her biri farklı bir soruyu yanıtlar. 'Altın bazında büyüdüm mü?' sermaye koruma sorusudur. 'Dolar bazında?' ithalatçı/ihracatçı için kritiktir. 'TÜFE'ye göre?' genel alım gücünü gösterir. En doğrusu üçüne birden bakmaktır.

1) İki dönemin nominal kârını yaz. 2) Her dönem için seçtiğin çıpanın o tarihteki değerini bul (ör. dönem sonu gram altın fiyatı). 3) Kârı çıpaya böl: kâr ÷ gram altın = kaç gram altın ettiği. 4) İki dönemin 'gram altın karşılığını' karşılaştır.

Örnek: 1.000.000 TL / 1.096 TL = 912 gram altın (geçen yıl). 1.500.000 TL / 1.955 TL = 767 gram altın (bu yıl). Sonuç: nominal +%50 ama altın bazında yaklaşık −%16. Kâğıtta büyüdün, gerçekte küçüldün.

Tek çıpaya bağlanmak: sadece dolara bakıp altındaki tabloyu kaçırabilirsin. Dönem karıştırmak: kârı yanlış tarihin kuruyla bölmek sonucu bozar. Ortalama yerine dönem sonu kuru kullanmak da farklı sonuç verir; tutarlı ol.

En büyük hata ise hiç bakmamaktır. Nominal rakamın büyümesine güvenip reel tabloyu görmezden gelmek, sermaye erimesini geç fark etmene yol açar.

Bu hesabı iki rakamla denemek istersen ücretsiz Reel Kâr Hesaplayıcı'yı kullanabilirsin: iki dönemin kârını gir, altın/dolar/TÜFE bazında reel değişimi anında gör.

Firmanın tamamı için işlem bazlı kesin sonuç istiyorsan ProfitParity kendi verinle bunu otomatik yapar.